Этот сайт использует «cookies» и получает данные о вашем ip-адресе - узнать подробнее.
Если вы не согласны со сбором данных немедленно покиньте сайт.

ҮНДЭР, ХААН УХААНТАЙ УРАН ШҮЛЭГШЫН ОЙН БАЯР


Уран шүлэгшэ Матвей Рабданович Чойбонов Сэлэнгын аймагта 1947 оной арбан һарын 2-то түрэһэн, Зэдын аймагай Инзагата нютагта эрэ болон тэнжэһэн юм.

Улаан-Үдын П. И. Чайковскийн нэрэмжэтэ хүгжэмэй училищидэ һураад, һүүлдэнь Д. Банзаровай нэрэмжэтэ багшанарай дээдэ һургуулиин хэлэ бэшэгэй факультет дүүргээ. Мүн Улаан-Үдын дунда мэргэжэлэй эмнэлгын һургуули, Монголой мамба дасанай һургуули дүүргээ. Матвей Рабданович Чойбонов дүрбэн тэгшэ бэлигтэй: Буддын шажанай дид-Хамбын үндэр тушаалта лама, гүрэн түрын болон олониитын ажал ябуулагша, шэдитэ аргашан, поэт, эмхидхэлшэ, арадай эинэлгээр магистр, буддын шажанай гүн ухаанай доктор, Оросой Сибириин тойрогой хасаг сэрэгэй генерал-лейтенант, Монгол Уласай хүндэтэ эрхэтэн, Оросой Холбооной Уран зохёолшодой Холбооной гэшүүн. Арадуудай Хани барисаанай, Эсэгэ орондоо үнэн сэхэ байһанай түлөө, «Оросой шэнэ халаан», «Мальтиин Ехэ хэрээһэн», «Орос гүрэндөө үнэн сэхэ байһанай түлөө алтан одон» гэһэн үбсүүнэй тэмдэгүүд болохо орден, медальнуудаар шагнагданхай.  

«Сэнхир хадаг» (Голубой хадак, 1991), «Долоон үнгын һолонго» («Семицветная радуга», 1994), «Мүнхын аршаанай мүнгэн дуhал» ("Серебряная капель вечного родника«,1996) «Мүнхэ зулын толон доро» («При сиянии светочи вечности», 1998), "Минии нүхэд – минии амиды бурхад" ("Мои друзья – мои живые боги«, 1999), «Наhанайм табисуур» («Кредо жизни», 2005) гэhэн шүлэгүүдэй, дуунуудай үгэнүүдэй ном хэблүүлhэн. Шүлэгүүдынь республикын һонин болон һэтхүүлнүүдтэ саг үргэлжэ гаража байдаг.

Матвей Чойбонов хүниие аргалжа байһан ушартаа, шүлэгүүд соогоо арад зондоо сэхэ бүхэеэ хэлэдэг зантай. Тэдээн соонь «Хүн зон, үшөө хүл дээрээ, мэндэ ябахадаа һай хэжэ үрдигты, бэе бэендээ туһа хүргэжэ, туһалжа, дүнгэжэ ябагты» – гэһэн ухаанай номнол эли байдаг. Тэрэнэй уран шүлэгэй гол шэнжэ гэбэл, доторой аялгатай, хүгжэм мэтэ уншамаар юм. Уран шүлэгшэ түрэл нютагаа түүрээхэ, магтахадаа гүнзэгы удхатай үгэнүүдые олоод лэ байдаг. Шүлэгүүд соонь «үндэр Хангай», «үргэн дайда», «баян тала», «үлгы тоонто», «мойһон хормой» гэхэ мэтын һонин ойлгосонуудай гэршэ зэргэсүүлгэнүүд ушарна.

«Хүгжэмэй һургуулида һураагүй һаа, абяа, аялганай доторой гурим мэдэхэгүй байгааб, багшанарай дээдэ һургуулида һураагүй һаа, хүнэй гүн ухаа, сэдьхэлэй байдал ойлгохогүй байгааб, шажанай һургуулида һураагүй һаа, юртэмсэ дэлхэй, тэрэнэй жама ёһо, хуулинуудые мэдэхэгүй байгааб» – гэжэ Матвей Рабданович хэлэһэн байдаг.

Олон удаан жэлнүүд соо ажана тэнигэлэн, амжалта түгэс үндэр, хаан ухаан соогоол һуужа байгыт даа, хүндэтэ Матвей Рабданович!  

02.10.2017 Автор: Николай Шабаев