Оросой Холбооной дэбисхэр дээрэ дэлгэрһэн буддын шажантан жэлэй эсэстэ, бүтүү үдэрэй урда үдэр арад түмэнэйнгөө ороһон жэлдэ амгалан, толгой бүрин мэндэ байхын тухайтай, Шойжод бурханиие хүнэй мяхан хоол хэнгүй, харгалзажа, номгон байхын тухайтай балингуудаар, амтата эдеэгээр хооллуулһан удхатай ехэ уншалга бүтээжэ, тиигээд сор залажа хүндэлдэг юм гэнэ. Буряадаймнай дасан бүхэнэй харьяата зон энэ хуралда тон эдэбхитэйгээр хабаададаг. Тиигэжэ Хори буряадуудай олон олон нютагуудһаа айхабтар олоороо үргэн ехээр баригдаһан шэнэ согшон дуган соо багтажа ядатараа сугларбад.
Айхабтар ехэ, хүндэ үүргэтэй Анаагай дасанда Лэгсэг шэрээтын заларһаар энэ согшон дуган, тойроод олоороо ламанарай гэрнүүд баригдаа. Гол туйлалта гэбэл – дасанаа тойрожо Хориин арбан нэгэн эсэгэтэн буддын шажанай нангин тоогоор 108 субарга бодхоожо, арамнайлагдаа, Ногоон Дара эхын дуган баригдажа арамнайлагдаад, досоонь 21 Дара эхэ бурхад залагданхай. Гэхэһээ эхилээд амар заяагүй ябажал байдаг шэрээтын ажал барагдашагүй, тиихэдэ урданһаа нааша үндэр ехэ үүргэтэй байһан Анаагай дасанай шэрээтын уялгануудые дүүргэжэ ябаха гээшэ хүндэл юм гээ. Лэгсэг ламын шэрээдээ заларһаар тэбхэр 10 жэл үнгэржэ, нютагай хүтэлбэрилэгшэд, һүзэгтэн энэл үдэр энэ ушараарнь гэхэ гү, али ойн баяраар амаршалбад. Хориин аймагай Захиргаанай толгойлогшо Юрий Цыремпилович Ширабдоржиев, аймагай арадай һунгамалнуудай зүблэлэй түрүүлэгшэ Анатолий Константинович Орлов түрүүтэй засаг зургаануудай түлөөлэгшэд амаршалгын үгэнүүдые айладхажа, Лэгсэг шэрээтэдээ бэлэг барюулбад. Ивалгын дасанай дэргэдэ ажалаа ябуулжа байдаг Буддын шажанай дээдэ һургуулиин захирал Дымбрыл габжа түрэл нютагайнгаа дасанай шэрээтын ойн баярта хабаадалсан, дүгжүүбын хуралда хабаадалсаба.
Хирэ болоод лэ Хориин аймагта үнгэржэ байдаг хэдэн ехэ, гүнзэгы удха шанартай хэмжээ ябуулгануудай эхин дээрэ үргэлжэ байдаг ниитын ажал ябуулагша Бата Далаевич Цыдыпов энэ ушар уридлан, ламын үндэр нэрэ, тэрэнэй үндэр үүргэ үргэн магтаһан дуу захижа бэшүүлһэн, тэрэ дуугаа энэл үдэшэ Хориингоо бүхы арад зоной зүгһөө шэрээтэ ламадаа бэлэг болгон үргэбэ. Аймагай бүхы хэмжээ ябуулгануудта зорюулагдаһан дуунуудай авторнууд Пүрбэ Дамиранов Николай Шабаев хоёрой зохёоһон «Арюун багша ламамнай» гэжэ дууе шажанай һургаалда бэеэ зорюулһан, улас түрэдөө мэдээжэ дуушан Ольга Шарапова гүйсэдхэбэ. Тиигэжэ урдань хаанашье, хэзээшье бэшэгдээгүй удхатай дуунай арамнай болобо гээ һаа болохол даа.
Һайн һайхан үйлэ хэрэгэй һайхан замаар, зүб мүрөөр бүтэхэдэ, байгаалишье сэдьхэлээ хүдэлгэн, нэгэл тэмдэгээр бэеэ мэдүүлдэг юм гэлсэгшэ. Орой болгоод Хориһоо баруулжа гараһан зоной шанха урдаһаа шанга һалхин дундуур малгайлжа ороһон саһан машинын гэрэлдэ үнгэ бүреэр эрьелдэн наадажа, энэ үзэгдэлэй урдаһаа ябаһан зондо дээшээ, сансарта хөөрөөд ябаһан мэдэрэл түрүүлээ бэлэй. Энээн тухай Бата Далаевич дуулаад, эхэ байгаалимнай баярлаба гээшэл даа гэһэн өөрынгөө тобшолол мэдүүлбэ.
Иигээд лэ ошожо байһан жэлээ үдэшэжэ, орожо байһан жэлээ омог дорюун угтахыетнай үнэн зүрхэнһөө юрөөнэбди!
Ламын үндэр нэрые үргэжэ бэшэгдэһэн дуун танай анхаралда:
АРЮУН БАГША ЛАМАМНАЙ
Хүгжэмынь Пүрбэ Дамирановай
Yгэнүүдынь Николай Шабаевай
Ольга Шарапова дуулана
Бурхан багшын hургаалы
Буряад орон соогуураа
Дэлгэрүүлхэ үүргэеэ
Дээдын хэмдэ хүргэжэ,
Алдар солоо үргүүлhэн,
Агуу нэрээ нэрлүүлhэн,
Арбан галаб мүнхэрhэн
Арюун багша ламамнай.
Хубисхалда хамагдаад,
Һүнэн, ошон ошоогүй
Мүнхэ үнэн hургаалаа
Мүнөө дахин hэргээжэ,
Алтан ганжар-сэргэдээ
Арад зондоо буулгаhан,
Абаралай мэгзэмтэй
Арюун багша ламамнай.
Далай ехэ эрдэмэй
Дамжаа дамжан түүрээжэ,
Хогоосондо мүнхэрхэ
Холын бодол номножо,
Агууехэ хүсэндэ
Абьяас, шунал шэнгээhэн,
Ажаг, hонор бэлигтэй
Арюун багша ламамнай.
Олон галаб үнгэрхэ.
Огторгойшье халижа,
Одо мүшэдш унтарха,
Орон дэлхэйш хубилха…
Алиш сагта мүнхэхэн
Арбан сагаан буянгаа
Айладхажал байхал даа
Арюун багша ламамнай.
Энэ дуу эндэ шагнажа болоно: http://buryad.fm/
