СЭДЬХЭЛЭЙ БОДОЛНУУД

Һая хэблэгдэжэ, Буряад Уласай Үндэһэн номой сангай киоск болон «Полином» дэлгүүртэ табигдаһан «Сагай эрхэ» гэжэ Доржо Сультимовай шэнэ ном тухай, номой автор тухай «Буряад үнэн» һониной редактор Туяна Самбялова иигэжэ бэшэнэ:
Туяна Самбялова
2935

 «Россиин габьята артист, Россиин уран зохёолшодой холбооной гэшүүн Доржо  Сультимовэй бэшэһэн «САГАЙ ЭРХЭ» гэжэ ном хэблэлһээ гаража, уншагшадтаа хүрэбэ. Энэ ном дотор «Сагай эрхэ» гэжэ туужа болон рассказууд оруулагдаба. Шэнэ ном соо ороһон туужа дотор уран зохёолшо эсэгэ, хүбүүн, аша хүбүүн гурбанай хоорондохи харилсаан дээрэ үндэһэлжэ, мүнөө үе сагай ажамидарал зураглана. Тэдэнэрэй дабашагүй орёо хүндэ байдалда ороходоо, сэдьхэлээ нээжэ хубаалдаһан һанал бодол, хүсэл зорилго, эрмэлзэл уншагшадай һонирхол татахань элитэ. Үнэн сэхэ зан абари, нэрэ хүндэ, һэшхэл, үнэнхэ зүрхэнһөө зоной түлөө оролдолго болобол хүнэй амидаралай эгээл ехэ үндэр хэмжүүрэй, эгээл үнэтэй сэнтэй – амин шухала зүйл болоно. Харин сагай эрьюулгэ соо хардалга гүрдэлгын, атаа жүтөөнэй, хомхой хобдог, худал хуурмаг ябадалай үрэгүй дүндэ асардаг тухай энэ зохёол дотор хэлэгдэнэ. Мүн энэ ном дотор Доржо Сультимовай һүүлшын үедэ бэшэһэн рассказуудтай танилсаха аргатайт. Энэ шэнэ номой редакторай ажал бэлигтэй поэт, уран зохёолшо Галина Дашеева-Базаржапова эрхилбэ.

Доржо Сультимовай уран зохёолдо хабаатай ажалнуудыень тобшохоноор нэрлэхэ болоо һаа, тэрэнэй хүүгэдтэ зорюулжа бэшэһэн «Гуталгүй гулабхаа», «Амиды зула» гэжэ номуудынь олоной анхарал татажа, үндэрөөр сэгнэгдээд, һургуулиин үхибүүдэй үзэхэ номууд соо оруулагдаһан байдаг. Тэрээнһээ гадуур, «Эртын хабар», «Амиды зула», «Алтан бэһэлиг» гэһэн зүжэгүүд, уран зохёолшо Сэнгын Эрдэниин бэшэһэн «Хойто наһандаа уулзахабди» гэжэ роман, мүн Жамьян Балданжабонай «Аригуун Бүүбэйн уршагта ябадалнууд» гэһэн туужа тайзанай хэлэндэ оруулагдажа, Буряад драмын театрай тайзан дээрэ найруулагдаһан юм. «Эртын хабар» гэжэ зүжэгынь Монгол ороной Дархан хотын театрай тайзан дээрэ амжалтатай найруулагдаад, харагшадай һонирхол татаһан байдаг. Уран зохёолшын «Энхэрэл» гэжэ рассказ Монгол ороной олондо мэдээсэл тараадаг «Монцамэ» гэжэ салбарта хэблэгдээ һэн. «Эхын захяа» гэжэ туужань болон һүүлэй үедэ бэшэһэн рассказуудынь мүн лэ монгол хэлэндэ оршуулагдаад, ном боложо Улаан-Баатар хотодо хэблэгдээ бэлэй.

 Доржо Норбосампилович зохёол бэшэхэһээ гадуур арба гаран пьесэнүүдые ород, монгол хэлэнһээ оршуулһан байдаг. Мүн, Сэнгын Эрдэниин «Сэрүүн дуганай мүхэл» гэжэ туужа монголһоо буряад хэлэндэ оршуулаад, «Байгал» сэтгүүлэй үнгэрэгшэ оной хоёрдохи дугаарта хэблүүлээ һэн. Сэдэнэй Намсарайн бэшэһэн «Үхэжэ болодоггүй оршолон» гэжэ уран һайханай баримтата туужа оршуулагдаад,  «Буряад үнэн» һониндо хэблэгдэжэ, уншагшадай һонирхол татаһан байха юм.

Түрэлхи хэлэнэйнгээ хүгжэн һалбарха хэрэгтэ  горитойхон хубитаяа оруулжа ябаһан Доржо Норбосампиловичые «САГАЙ ЭРХЭ» гэжэ шэнэ номойнь нара хараһан ушараар халуунаар амаршалаад, саашадаашье зохёохы ажалай үндэр амжалтануудые туйлахыень хүсэнэбди!

 

Читайте также