МОСКВАГАЙ ЕХЭ ТЕАТРАЙ ТАЙЗАН ДЭЭРЭ – БУРЯАДАЙ «ТОСКА»

Дж. Пуччиниин «Тоска» гэжэ мэдээжэ оперо Улаан-Үдын 350 жэлэй ойн баярай туг доро Ехэ театрай шэнэ тайзан дээрэ табигдажа, тэрэ ехэ театрай танхим дүүрэн харагшадые суглуулба.  
Николай Шабаев оршуулба
5605

Театр дүүрэн харагшад байха гэжэ тоглолтоһоо холо урдуур зүжэгтэ орохо таһалбаринуудые (биледүүдые, монгол хэлэнһээ) зараһан албанай мэдээгээр эли болоод байгаа гэнэ. Москва хотодо үдэр бүри боложол байһан гайхалнууд дээрэ үшөө нэгэ гайхал – манай дуури бүжэгэй театрай дуушадай үндэр мэргэжэлдэ, бэлиг шадабарида харагшадай, шүүмжэлэгшэд болон театрай мэргэжэлтэдэй үгэһэн үндэр сэгнэлтэ гээшэ маанарай омогорхол байнгүй яахаб даа.

– Зүжэгэй ябаса, тэрээн соо наадаһан зүжэгшэдэй үндэр урлалһаа холын, хүдөөгэй абари харуулангүй дуулажа, наадажа гараһан ушар намайе ехэл баясуулба. Харагшад классикын аргануудые баримталан табигдаһан наадануудые, ошоо гансашье һаа, хаража байха эрхэтэй ха юм. Танай театр энэ зүжэгөө тон эрилтэнүүдэйнь ёһоор, бүхы хүсэ щадалаа элсүүлэн, табиһан байна. Харагшадай дура сэдьхэл эзэлхэ нэгэл арга бии ха юм даа – харагшын найдал мэхэлхэгүй – гэжэ Оросой Холбооной Хүгжэмтэ театрнуудай эблэрэлэй юрэнхылэгшэ Георгий Исаакян бодолнуудаараа хубаалдаба.

Тиихэдэ манай театр энэ «Тоска» гэжэ оперо эгээл эрхим зүжэгүүдэймнай нэгэн гэжэ тэмдэглэдэг байха юм. Энэ һаналаа бэелүүлхын түлөө Буряадай театр  Мариинскэ театрһаа зохёохы бүлэгые уриһан юм. Тиигэжэ энэ зүжэг дээрэмнай хүгжэм найруулан хүтэлэгшэ, Оросой Холбооной габьяата зүжэгшэн, Буряадай Гүрэнэй шагналтан Леонид Корчмар, найруулан табигша уран зурааша, Украинын габьяата уран зурааша, Донецкын оперо болон баледэй үндэһэн театрай ахамад уран зурааша Сергей Спевякин, оперо найруулан табигша, Оросой Холбооной арадай зүжэгшэн Юрий Лаптев гэгшэд хүдэлһэн болоно.            

Энэ оперо табиһанайнгаа удаа Скарпиагай дүрэ байгуулһан Ариунбаатарын Ганбаатар П. Чайковскийн нэрэмжэтэ уласхоорондын Гран-при шагналда хүртөө бэлэй. Энэ удаа А. Ганбаатарһаа гадна манай эрхим дуушад – Михаил Пирогов, Самбуугийн Батчимэг болон бусад дуулаһан байна.

Тиихэдэ арбан нэгэн һарын 4-дэ К. С. Станиславский В. И. Немирович-Данченко хоёрой нэрэмжэтэ Хүгжэмтэ театрай тайзан дээрэ «Хүгжэм хараха» гэжэ нэрлэгдэһэн Оросой Холбооной хүгжэмтэ театрнуудай түрүүшын Ехэ наадан үнгэрһэн байна.

Нааданай һүүлдэ дэлхэйн түүхэдэ нэрэеэ мэдүүлһэн хүгжэмтэ театрнуудай гайхамшагта ажал ябуулагшадта «Домог» гэһэн шагнал барюулгын ёһолол үнгэрөө.

Эндэ манай Галина Шойдагбаева түрүүшын табан соо нэрлэгдэбэ гээшэ. СССР-эй арадай дуушан, Буряад Уласай Гүрэнэй шагналтан, Уласхоорондын олон тоото мүрысөө-харалгануудай илагша, Зүүн-Сибириин соёлой дээдэ һургуулиин профессор Г. Б. Шойдагбаевагай урлалай хүгжэлтэдэ оруулһан хубита сэгнэшэгүй ехэ.

– Галина Бадмажаповна нээрээл хүгжэмтэ урлалай домог гээшэл даа. Энэ ушар манда айхабтар ехэ омогорхол түрүүлбэ, – гэжэ Буряадай Соёлой сайд Тимур Цыбиков хэлээ.

Ниислэл хотымнай ойн баярта зорюулагдаһан Соёлой үдэрнүүд ороной ниислэл Москвада үргэлжэлжэ байна. Мүнөөдэр, арбан нэгэн һарын 7-до, Буряадай дуу хатарай үндэһэн «Байгал» театрай тоглолтые, тиихэдэ Хоца Намсараевай нэрэмжэтэ Буряад театрай «Үнгэрһэн сагай һэбшээн» гэһэн зүжэгые харагшад хүлеэжэ абаха ёһотой. Ноябриин найманда Буряад театрай «Ромео Джульетта хоёр» гэһэн зүжэг Москва хотодо табигдаха, тиигэжэ энэ үргэн ехэ хэмжээ ябуулгамнай Москва хотодо дүүрэжэ, ноябриин 15 болотор Нева мүрэнэй эрьедэ үргэлжэлхэ юм.

 

Читайте также