Энэл үдэр X. Батхуугай нэрэмжэтэ хүүгэд, залуушуулай уран шүлэгэй урилдаанай түгэсхэлэй шата боложо, илагшадта бэшэгүүд баригдаха.
«Аялгата һайхан буряад хэлэмни” гэһэн нэрэтэй шэнэ ном манай Буряад ороной олониитэдэ мэдээжэ болоһон поэт Болдын Батхүү Улаанбаатар хотын “Жиком Пресс” хэблэлдэ барлуулжа гаргаба. Энэ номой онсо талань гэбэл, шэлэгдэмэл шүлэгүүдэй суглуубари ганса монгол хэлэн дээрэ бэшэ, үшөө ород, буряад хэлэнүүд дээрэ гараа, тиихэдэ номой нэгэ бүлэгтэ шүлэгүүдынь хуушан монголоор бэшэгдэһэн байха юм.
Буряад орондо хэдэн жэл соо амидарһан Болдын Батхүүгэй шүлэгүүдые Буряадтаа нэрэтэй поэдүүд – Рахмет Шоймарданов, Лопсон Тапхаев гэгшэд монголһоо буряад, ород хэлэндэ оршуулаа.
Юртэмсын хүн түрэлтэндэ
Түрэлхи хэлэнһээ ондоо
Мүнхын аршаан үгы.
Түрэлхи хэлээ мартабал
Мүхэлэй үүдэ нээхэ...
Энгэрэй сагаан булаг
Эжы тандаа һүгэдэмүү.
Энэрхын заяан үритнай би
Эльгэн хайраа дуулаһуу.
“Һүтэй сагаан аялга” гэһэн шүлэгынь Намжил Нимбуевай эжы Һамажаб Пыловнада зорюулагданхай байна. Б. Батхүү болобол поэдүүдэй Уласхоорондын 2003 оной мүрысөөндэ хас алим суута поэдэй эжын гарһаа абаһан юм.
Наратын домогые бүтээдэгынь
Эхилхэ, түгэсэхэ хоёр юм.
Наһанай домогые бүтээһэн
Абал, эжыл хоёрнил.
Улаан-Үдэдэл мүндэлһэн “Аба, эжы хоёрни” гэһэн шүлэгэйнь үгэнүүд дээрэ Үбэр-Монголой композитор Бүринбаяр хүгжэм зохёожо, бэлигтэй дуушан Чингис Раднаев энэ дууе мүнөө репертуартаа орууланхай. Буряадай арадай артист, дуушан Бэлигма Ринчинова баһал Б. Батхуугай суг хүдэлжэ гурбан шүлэгынь дуун болгообо. Хүгжэмынь Монголой суута композиторнууд Б. Шарав, Н. Жанцанноров бэшэжэ "Аялгата һайхан буряад хэлэмнай", "Абын үнэртэй эрдэни", "Амисажа ханилха заяан" гэһэн шэнэ гурбан дуун мүндэлөө.
Хүхэ тэнгэриһээ заяатай Буряад-Монгол оронииемнай, тэнгэриин хууляар амилһан аялгата буряад хэлыемнай, һүн сасалитай Байгал далайемнай магтан түүрээһэн поэт Болдын Батхүү нүхэрөө шэнэ ном гаргаһан баяраарнь амаршалая, шэнэ амжалта хүсэе!
