— Галина Бадмажаповна, хүгжэмэй искусствада хэһэн түрүүшынгээ алхамууд тухай хөєрэжэ үгыт.
— Үшөө Яруунадаа, Иисэнгын дунда һургуулида һуража байха үеһөє захалжа, һургуулиингаа уран һайханай булэгтэ эдэбхитэйгээр хабаадалсадаг һэм. Буряад, монгол, ород арадай дуунуудые олоор сээжэлдээд, сценэ дээрэһээ дуулахадаа, сэдьхэлээ ханагша hэм.
П. И. Чайковскиин нэрэмжэтэ Улаан-Үдын хїгжэмэй училищиие дүүргээд, Ленинградай Н. А. Римский-Корсаковой нэрэмжэтэ гүрэнэй консерваторидо абтаа һэм.
— Хүгжэм, дуунда һургаhан багшанартнай хэд бэлэй?
— Улаан-Үдын хүгжэмэй училищида хонгёо нарин (сопрано) хоолойгоор дуулахыем тодорхойлһон РСФСР-эй арадай артистка Надежда Казаковна Петровагай класста һуралсажа гарааб. Консерваторидо Тамара Дмитриевна Новиченкын хүтэлбэри доро гүйсэдхэлгын техникэ шудалаа һэм. Тон лэ урин дэлгэр зантай, бэлиг шадабарияа бидэ залуушуулда сүм зорюулжа дамжуулhан багшанар даа.
Консерваториин һүїлээр Буряадайнгаа оперо болон баледэй театрта ажаллажа эхилээб. Эндэ хоёр жэл соо дуулахадаа, хэдэн оперно зүжэгүүдтэ нилээд олон партинуудые гүйсэдхөө һэм.
— Жэшээлхэдэ?...
— Жэшээлэн абажа хэлэхэ болоо һаа, Ж. Бизегэй «Кармендэ» — Микаэлын, П. И. Чайковскиин «Иолантада» — Иолантын, Дж. Вердиин «Отеллэдэ» — Дездемонын, мүн бусадшье бага, ехэ партинуудые гүйсэдхэгдөө. Театрта ажаллажа эхилһэн түрїїшымни їдэрнїїдһээ эхилээд, бэлигтэй, шадабари ехэтэй ахамад їеын артистнууд, тэрэшэлэн театрай ахамад дирижер И. Ю. Айзикович болон бусад үнэтэй сэнтэй заабаринуудые үгэжэ ехэ туһалаа, туһалнашье гээшэ.
— Түрүүшынгээ амжалта тухай...
— 1981 оной намар дуушадай Бухэсоюзна конкурсдо хабаадалсаха золтой байгааб. Минск хотодо үнгэргэгдэһэн тэрэ конкурсдо ехэ олон дуушад, 100 гаран хүн ерээ һэн. Тэдэнэй арбаниинь түгэсхэлэй турта оруулагдажа, тэдээн сооһоо дипломдо хүртөє һэн.
— Итали ошоһон тухайгаа...
— 1982 оной зун дуудалгаар Москва гараа һэм. Тэндэ Милан хотын Ла Скала гэжэ хүгжэмтэ театрта дуу гүйсэдхэлгын талаар мэргэжэлээ дээшэлүүлмээр зониие шэлэжэ байгаа.Энэмнай мүн лэ өөрсэ удхатан конкурс байгаа. Ирагуу һайхан аялга хїгжэмэй урда сагһаа хойшо мүндэлжэ байдаг Итали орон ошожо, шадабари мэргэжэлээ дээшэлүїлхэ дуратай олон һааб даа. Шэлэлгын комиссиин урда хэдэн оперонуудhаа аринуудые гүйсэдхэжэ, Милан ошохо золтой дїрбэнэй нэгэн болоо hэм...
Тиигээд лэ намарынь Москва-Милан гэһэн агаарай замаар хүн тїрэлтэнэй хїгжэлтын шатануудта хубитаяа ехээр їгэһэн, эртэ урдын домог түүхээр баян, сэнхир номин Итали ороной хойморто, саhан дуулгата Альпануудай үбэртэ буугаа бэлэйбди...
— Һуралсал тухайгаа...
— Милан хотын юрыншье һаа, тон тааруу урин байра байдалтай гостиницида түбхинэһөөр, hуралсалаймнай ажал эхилээ һэн. Би Пуччиниин «Тоска» гэжэ оперын Тоскын партиие итальян эхэ хэлэн дээрэнь бэлдэжэ эхилээб. Ла Скала театрай дээдэ дабхарта дуунай классууд оршодог юм, Тэндэ үдэр бүри хоёр, гурбан час соо партинуудаа гүйсэдхэгшэ һэмди. Италиин суута дуушан Джульетта Симеоната гэгшын хүтэлбэри доро итальян оперонуудай партинууд сээжэлдэгдээ, гүйсэдхэлгын онол аргануудта яһала һурагдаа гээшэ. Тиихэдээ Ла Скалын артистнуудай гүйсэдхэлгые ходо шагнажа, хаража байха аргатай һэмди.
— Хэр ехэ театр юм Ла Скала гээшэ?
— Яһала ехэ. Олон артистнуудтай. Юрэдөөл ехэ эмхи гуримтай бэлигтэнэй томо коллектив даа. Тэрэ театрай гол дуушад болохо мүнөє үеын суута гүйсэдхэгшэд Гяуров, Френи, Доминго, Капучилли, Кабалье, Каррерос болон бусадай оперно зүжэгүүдтэ хабаадалсахадань ото хаража, шагнажа, гүйсэдхэлгынь маяг шадабариие хадуужа абагша hэмди.
— Ондоо гүрэнүүдэй түлөөлэгшэд таанадаар һуралсаа гү?
— Бидэнһээ гадна Болгариин, Кубын, США-гай болон Японой дуушад, хамта хори гаран хүн байгаабди.
— Дуушадай уласхоорондын конкурсдо хабаадалсаһан тухайгаа хөєрыт.
— Їшєє стажировко гаража байха үедєє конкурс тухай дуулаа hэмди. Минии нүхэд тэрээндэ абаһаар бэлдэжэ эхилээ һэн. Hүүлшэг тээ бишье бэлдэжэ захалаа һэм.
Италиин агууехэ композитор Дж. Вердиин дурасхаалда зорюулжа, тэрэнэй түрэһэн Буссето хотодо жэл бүри «Вердиин аялганууд» гэhэн дуушадай уласхоорондын конкурс їнгэргэгдэдэг. Байгша оной июнь hарада Миланhаа тиимэшье холо бэшэ оршодог Буссето хотын багахан камерна театр соо конкурс эхилээ. Тэрээндэ дэлхэйн олон оронуудай 90 дуушад хабаадалсаа. Тэрэ 90-нэй 36-ниинь эхэнэр дуушад байба. Италиин суута дуушан Бергонци 30 гаран хїнһєө бүридэһэн конкурсын жюриие хүтэлбэрилбэ. Жюрин гэшүүдэй дунда СССР-эй арадай артист, Ленинэй шангай лауреат И. К. Архипова байлсаа.
Конкурсын гурбан тур хаамал байгаа гэхэ гү, али дуушадые гансал жюри шагнадаг байба. Гурбан турай үнгэрөөд байхада, эхэнэр дуушад сооһоо дїрбэн хүн hїүлшын турта хабаадаха эрхэдэ хүртэбэбди. Конкурсын программа бултадаа Дж. Вердиин зохёолнуудһаа бүридэнхэй гээшэ һааб даа. Урдахи гурбан туртань би суута композиторай «Инаг дуранай хүсэн» гэhэн опероhоо Элеонорын хоёр ари, « Трубадурһаа» Леонорын, «Аидаһаа» Аидын болон «Отеллэһээ» «Дездемонын мүргэл» гэхэ мэтэ аринуудые эхэ хэлэн дээрэ гүйсэдхэһэн байгааб.
Яһалашье хүлгөөтэй һүүлшын тур эхилжэ, Буссето хотын театр соо шэхэмэ дүүрэн шагнагшад һууба. Эндэ Италиин холо, ойрын нютагуудһаа хүгжэм, дуунда дуратайшуул олон hэн. Урда тээнь єєрынгєє дуратай аринуудые оркестргїйгєєр, фортепьянын дэмжэлгээр дууладаг һаа, мүнєө түгэсхэлэй турта жюрин гэшүүдэй дурадхаһан зохеолһоо ямар нэгэн хэһэг гїйсэдхэхэ байба бшуубди.
Жюрин түрїүлэгшэ Бергонци бодожо, нэрэ, обогыем, гүрэн түрыем дурдаад, « Аида» гэжэ опероһоо Аидын ариие гүйсэдхэхыемни дурадхаба. Энэ арида анханһаа дуратай аад, аһан ехээр баясажа байтарни, оркестршье ханхинажа, бахархалай долгин соо арияа эхилээ һэм.
Һүүлдэнь Италиин суута дуушан Рената Тебальди Уласхоорондын дуушадай конкурсын лауреадай нэрэ зэргээр намайе амаршалжа, алтан медаль конкурсын гурбадахи шатын шантайгаар барюулаа һэн.
Удаань конкурсдо эрхимлэһэн дуушад Миланай консерваторидо, Фиденциин нээмэл эстрадада концертнїүдые үгөөбди…
— Зай, Галина Бадмажаповна, ехэ амжалтаартнай амаршалаад, саашадаа зохёохы хэрэгтээ улам урагшатай ябахыетнай уншагшадайнгаа зүгhөө хүсэнэбди…
Үни галабта хэhэн хөөрэлдөөн эгээл үсэгэлдэр мэтэ хуушараагүй гэхээр. Саг гээшэ ошоол ха юм, Галина Бадмажаповна – СССР-эй арадай артист.
Үглөөдэр 18 саг 30 минутада Оперын театрта Александр Бородинай «Игорь тайжа», Галина Шойдагбаева – энхэргэн Ярославна.
Нэмэжэ хэлэхэдэ, энэ удаа Игорь тайжые залуу артист Доржо Шагдуров, hанаа hайнтай Кончак хааниие Бадма Гомбожапов гэгшэд наадаха юм. Театрайнгаа зохёохы болон зүжэг хангадаг албануудые ойн баяраарнь амаршалая!
